Ο εισαγωγικός λόγος

Παρακάτω ακολουθεί ο εισαγωγικός λόγος, που αναγνώστηκε την ημέρα της ημερίδας από την κα Νικολάου Δέσποινα, βιολόγου του ΓΕ.Λ Κανήθου.

Η Βιολογία ως επιστημονικός κλάδος που ασχολείται με τα θέματα της ζωής και της ερμηνείας τους, αναγνωρίζεται ως η επιστήμη του 21^ου αιώνα. Όχι άδικα, καθώς πλήθος θεμάτων που απασχολούν την κοινωνία, τόσο τα ενεργά μέλη της όσο και αυτά που αποτελούν τον πυρήνα για τις επόμενες γενιές (τους μαθητές μας) αναδεικνύουν τη σπουδαιότητα της βιολογικής γνώσης: την κατανόηση των περιβαλλοντικών προβλημάτων και την αναγκαιότητα διατήρησης της βιοποικιλότητας. Τις προσπάθειες για τεκνοποίηση μέσω της τεχνητής γονιμοποίησης. Της εφαρμογές των βλαστικών κυττάρων κι όλα τα σημαντικά προβλήματα βιοηθικής που προκύπτουν από τα ανωτέρω. Εφημερίδες, περιοδικά, τηλεοπτικές εκπομπές εμπλουτίζουν το υλικό τους με αναφορές στην επιστήμη της Βιολογίας, χωρίς ενίοτε να αποφεύγονται οι υπερβολές που δημιουργούν λανθασμένες εντυπώσεις.

Στην κοινωνία των νέων τεχνολογιών η παραγωγή και η διάδοση οποιασδήποτε πληροφορίας είναι εφικτή, συχνά χωρίς την απαραίτητη επιβεβαίωσή της. Είναι σκόπιμο ένας πολίτης να διαθέτει τα εχέγγυα για να ανταποκριθεί και να κρίνει το πλήθος των αντιφατικών πολλές φορές πληροφοριών που γίνονται κτήμα του. Π.χ. στην περίπτωση των μελλοντικών γονέων που επιθυμούν να αποθηκεύσουν το ομφαλπλακουντικό αίμα των νεογνών τους, οι διαφορετικές γνώμες των «ειδικών» σχετικά με την σκοπιμότητα μίας τέτοιας επιλογής, είναι συχνά πολύ διαφορετικές. Τότε, μόνο ένας ενήμερος, με βιολογικές γνώσεις πολίτης, θα μπορέσει να επιλέξει εκείνη την κατεύθυνση που είναι περισσότερο συμβατή με τις επιθυμίες, τις ανησυχίες και τις ανάγκες του.

Μία απλή αναζήτηση στη διεθνή βιβλιογραφία ή σε κάποια μηχανή αναζήτησης του διαδικτύου θα αναδείξει την διαρκή παρουσία της βιολογίας, τόσο σε ερευνητικό επίπεδο όσο και στην καθημερινή πρακτική. Όπως όμως πάντοτε συμβαίνει στα χρονικά των επιστημών, κάθε νέα επιστημονική προσέγγιση και ερμηνεία επιδέχεται πλήθος ενστάσεων, συχνά αντιεπιστημονικής προέλευσης. Χαρακτηριστικό είναι το πάθημα του Γαλιλαίου, ή η αδιαφορία με την οποία είχαν αντιμετωπιστεί οι μελέτες του Μέντελ για την κληρονομικότητα. Παρέμειναν σε ένα συρτάρι για περίπου 60 χρόνια έως ότου μελετηθούν με περισσότερο κριτικό και λιγότερο υποκριτικό μάτι, για να αναδειχθούν και να αποτελέσουν την αφετηρία ενός σημαντικού κλάδου, της γενετικής. Η Γενετική με τη μελέτη της κληρονομικότητας έχει επιφέρει σημαντικές επαναστάσεις προς όφελος του ανθρώπου (π.χ. προγεννητικός έλεγχος) ή άλλων οργανισμών.

Με βασικό άξονα ώθησης τις παραπάνω διαπιστώσεις και την αγάπη μας για τη Βιολογία, αποφασίσαμε να αποτελέσουμε τον κινητήριο μοχλό της διοργάνωσης ημερίδας με θέμα: «Η Βιολογία στις Κοινωνίες του Σήμερα και του Αύριο». Ώστε ο καθένας σε αυτή την αίθουσα, απλός πολίτης, εκπαιδευτικός, φοιτητής, μαθητής να αδράξει την ευκαιρία ενημέρωσης σε σύγχρονα θέματα Βιολογίας. Και είναι βέβαιο πως οι αξιόλογοι εισηγητές που βρίσκονται εδώ σήμερα (και τους ευχαριστούμε για την παρουσία τους) θα κατορθώσουν να πείσουν ακόμα και τους πιο άπιστους πως ο 21^ος αιώνας είναι ο αιώνας της Βιολογίας είτε ως Γενωμική, είτε ως πολλά υποσχόμενη Πρωτεμική είτε ως εφαρμογές με άμεσο κοινωνικό αντίκτυπο. Είναι η επιστήμη που αναδεικνύει στο μεγαλείο της την ολιστική θεώρηση της ζωής μας και έχει την ευκαιρία να επεξεργαστεί τις ερμηνείες από μία ενοποιητική θεωρία, τη Θεωρία της Βιολογικής Εξέλιξης που διατυπώθηκε για πρώτη φορά από τον Κάρολο Δαρβίνο.

Ενώ όλα αυτά εξελίσσονται συνήθως στις επαρχιακές πόλεις δεν πραγματοποιούνται συναντήσεις που να κοινοποιούν στους πολίτες με άμεσο τρόπο αυτές τις νέες ιδέες. Ελπίζουμε η σημερινή συνάντηση να κατορθώσει να καλύψει το κενό και να αποτελέσει ερέθισμα για περισσότερες συναντήσεις στη πόλη μας τη Χαλκίδα ή σε ανάλογες περιοχές όπου οι τοπικοί άρχοντες και οι πολίτες αγκαλιάζουν με ενδιαφέρουν τις όποιες προσπάθειες.

Ας έρθουμε στους συναδέλφους – εκπαιδευτικούς και τους μαθητές μας. Εκτός από Βιολόγοι είμαστε και εκπαιδευτικοί που καθημερινά μέσα στις τάξεις έχουμε να αντιμετωπίσουμε τη διάθεση των μαθητών μας να «σκαλίσουν» τη Βιολογία λίγο παραπάνω. Καλούμαστε να απαντήσουμε σε ποικίλα ερωτήματα που ενδεχομένως δεν έχουμε έτοιμη την απάντηση. Αυτό θα μπορούσε να θεωρηθεί ένα ακόμα πλεονέκτημα της Βιολογίας όπου η κοινωνική της παρουσία ενισχύεται από τις νέες προσθήκες στο γνωστικό της υπόβαθρο. Ως εκπαιδευτική κοινότητα ας αντιληφθούμε την σημερινή ημέρα ως μία συνάντηση επιμόρφωσης όπου μπορούμε με γόνιμο διάλογο όλοι να βγούμε κερδισμένοι. Κι εσείς μαθητές μας, αφουγκραστείτε τα μηνύματα στο Βιολογικό σύμπαν και ελπίζουμε να κατανοήσετε γιατί αγαπάμε την επιστήμη μας. Από εσάς δεν ζητάμε να την αγαπήσετε αγόγγυστα, αλλά να την εξερευνήσετε και να αντιληφθείτε το μεγαλείο της.

Αυτή η ημερίδα δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί:

• χωρίς τη στήριξη της Πανελλήνιας Ένωσης Βιοεπιστημόνων και ειδικότερα του Προέδρου της κου Μάνου Παπαδάκη
• χωρίς την οικονομική συνεισφοράς:
  • της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Εύβοιας
  • του Δήμου Χαλκιδέων και της ΔΕΠΑΧ
  • της ΕΛΜΕ Εύβοιας
  • της Εταιρείας KEGO
  • του Βιβλιοπωλείου Κωστόγιαννος
  • του Ανθοπωλείου Αμαρυλλίς

  τους οποίους ευχαριστούμε ιδιαίτερα.

Τέλος θέλουμε να ευχαριστήσουμε τη Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης καθώς και τα Σχολεία μας, ΓΕ.Λ Κανήθου, ΓΕ.Λ Νέας Αρτάκης και Γυμνάσιο Νέας Αρτάκης για τις διευκολύνσεις που μας παρείχαν.

Και φυσικά όλους εσάς που μας τιμήσατε με την παρουσία σας.

Ένα τελευταίο στοιχείο της ημερίδας μας είναι το ιστολόγιό μας. Δημιουργήσαμε και συντηρούσαμε εδώ και περίπου δύο μήνες ένα ιστολόγιο στο οποίο υπήρχαν και εξακολουθούν να υπάρχουν αρκετές πληροφορίες σχετικές με την ημερίδα. Πέρα από το πρόγραμμα και τις σχετικές ανακοινώσεις κάποιο μπορεί να βρει τα αναλυτικά βιογραφικά των εισηγητών μας καθώς και περιλήψεις των εισηγήσεών τους. Όπως βέβαια και λίστα των συνδιοργανωτών και χορηγών. Και επειδή τα ιστολόγια από την αρχή της δημιουργίας τους μέχρι σήμερα διέπονται από άγραφους ηθικούς νόμους ελευθερίας στην έκφραση και την καταγραφή της διαφορετικότητας των απόψεων, μπορεί και στο δικό μας ιστολόγιο ο καθένας μετά το πέρας της ημερίδας να καταγράψει τις απόψεις του, τις διαφωνίες του, τις ενστάσεις του. Το ιστολόγιο θα εμπλουτιστεί με επιπλέον υλικό από την ημέρα της ημερίδας.

Η εκδήλωση βιντεοσκοπείται και θα σας σταλεί αντίγραφο στα σχολεία.